Nieśwież (Нясвіж)

Znajduje się w północno-zachodniej części cmentarza katolickiego, który zlokalizowany jest na południowo-wschodnim skraju miasta, na drodze wylotowej w kierunku Klecka. Kwatera wojenna z 1920 r. została założona na planie prostokąta z 37 mogiłami rozmieszczonymi w siedmiu rzędach. Mogiły ziemne, obramowane prostokątnymi betonowymi ramami. Krzyże betonowe pomalowane na biało. W kwaterze grzebano także żołnierzy 27 pułku ułanów zmarłych po 1921 r. w czasie pełnienia służby wojskowej.

W północno-wschodniej części cmentarza zlokalizowana jest kwatera funkcjonariuszy Policji Państwowej składająca się z 11 mogił.

Na cmentarzu znajduje się także pomnik na grobie powstańców, z którego skuto napis:

"Zamordowani przez bolszewików".

W marcu 1919 r. w Nieświeżu wybuchło powstanie pod dowództwem nauczyciela Mieczysława Wołnistego. Po stoczonych nierównych walkach miasto zajęli bolszewicy. Pięciu powstańców zostało rozstrzelanych. Dn. 05.08.1919 r. Nieśwież zajęły oddziały Wojska Polskiego.

Źródło: Anna Lewkowska, Jacek Lewkowski, Wojciech Walczak "Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej. Województwo nowogródzkie na obszarze Republiki Białoruś" (2008)

Fot. Mariusz Proskień

Fot. Mariusz Proskień

Iwanowski Stanisław, rozstrzelany 24.03.1919
Januszkiewicz Józef, rozstrzelany 24.03.1919
Kolenda Polikarp, rozstrzelany 24.03.1919
Szydłowski Konstanty, rozstrzelany 24.03.1919
Wołnisty Mieczysław, rozstrzelany 24.03.1919

Dąbrowski Franciszek, nowogrodzki p.strz., † 14.02.1920
Dziedzic Jan, st.szer., 20 pp, zm.r. 30.05.1920, szp. pol. 502
Gencher A., 56 pp 2 k., † 31.01.1921
Kleczkowski Bolesław, szer., 58 [63] pp, pl. 08.10.1920
Kowalik Jan, strz., 46 p.strz., zm.r. 21.12.1920, szp. pol. 108
Krysztofiak [Krystofiak] Czesław, st.uł., 215 p.uł. 3 szw., † 20.12.1920
Kuklan Antoni, szer., 63 pp, † 12.11.1920
Prószyńska Halina, pielęgn., szp. pol. 701, † 23.11.1920
Rosiński Bernard, st.szer., 11 komp. tlgr., † 13.11.1920
Tomaszewski Jan, szer, 138 kol. tab., † 04.11.1920
Trusznikow, ros., † 10.01.1921
Wiatr Józef, szer., 63 pp 3 k., zm.r. 14.10.1920, szp. pol. 109
Wiśniewski Władysław, st.szer., 68 pp, † 20.11.1920, szp. pol 108
Zaniewicz Win.

Gała W., 27 p.uł. 3 szw.
Kaperski St., 27 p.uł. 2 szw., † 25.12.19??
Karpiuk St., 27 p.uł. 3 szw.
Kasprowicz F., 46 p. 1 kkm, † 23.05.1921
Kłudko Naum., 27 p.uł 4 szw.
Maksz J., szp.pol. 108, † 09.03.1921
Szmiel Michał, 27 p.uł.
Warapiej A., 27 p.uł. 1 szw., † 29.??.1922
Żyłka Jan, 27 p.uł. 2 szw.

Dane pochowanych, spisane z nagrobków (imię, nazwisko,stopień wojskowy, przydział służbowy, przyczyna i data zgonu), zostały uzupełnione w oparciu o książkę "Lista strat Wojska Polskiego. Polegli i zmarli w wojnach 1918-1920" (1934). W nawiasach kwadratowych podane są dane spisane z nagrobków.