Cmentarz legionistów zlokalizowany w pobliżu stacji kolejowej Żytkowice. Obiekt założony na planie kwadratu i ogrodzony masywnym kamiennym murem. W części centralnej ustawiony pomnik zwieńczony krzyżem. Umieszczono na nim cztery tablice pamiątkowe.

Pod koniec października 1914 r. oddziały 1 pp Legionów Polskich wzięły udział w walkach pod Laskami i Anielinem w składzie austriackiej 46 DP Obrony Krajowej. W walkach tych legioniści po raz pierwszy znajdowali się pod ogniem artylerii. Dnia 26.10.1914 roku oddziały austriackie i legionowe rozpoczęły odwrót, a wielu poległych legionistów pochowano w okopach pod Brzustowem.

Do budowy cmentarza w Żytkowicach przystąpiono pod koniec 1932 r., a w listopadzie 1933 r. odsłonięto pomnik-mauzoleum na mogile ok. 150 legionistów poległych w dniach 22-26.10.1914 r. Szczątki poległych legionistów przeniesiono z prowizorycznych grobów pozostałych na polu bitwy.

Fot. Dariusz Nowiński

Baranowski, szer. taborów III/1 pp, † 25.10.1914
Bardziński (Bardzyński) Jan, szer. III/1 pp, † 22.10.1914
Bartoszewski Emil "Zadora", plut. III/1 pp, † 22.10.1914
Batorski Bolesław (Retwicz), sierż. V/1 pp, † 25.10.1914
Biega Tadeusz, podof. I/1 pp, † 23.10.1914
Błaszkiewicz Jan, ppor. III/1 pp, † 22.10.1914
Czarnek Zdzisław, leg. III/1 pp, † 23.10.1914
Czupryna ("Czerniewski") Zygmunt, leg. I/1 pp, † 23.10.1914
Czuruk Karol, kpr. podch. III/1 pp, † 22.10.1914
Danieluk Aleksander, szer. V/1 pp † 22-26.10.1914
Dąbrowski Marian, leg. III/1 pp † 22.10.1914
Dobrzański Adam, leg. III/1 pp
Dupak Józef, leg. III/1 pp
Dydak Szczepan ("Konowski Jan"), leg. III/1 pp, † 22.10.1914
Dziembowski Adam "Huragan", plut. III/1 pp, † 22.10.1914
Geskor Piotr ("Mazuga Jan"), podof. V/1 pp, † 22.10.1914
Godek Franciszek "Żar", kpr. III/1 pp, † 22.10.1914
Görtz Mikołaj, leg. I/1 pp, † 23.10.1914
Góra Józef "Mirski", szer. III/1 pp, zm. z ran 07.11.1914
Grochal Władysław, leg. V/1 pp, † 25.10.1914
Grotowski Marian ("Włostowski"), leg. I/1 pp, † 23.10.1914
Hirschler Adam (Obywatel "Michał"), sierż. podch. I/1 pp, zm. z ran 20.12.1914
Horwath Tadeusz, szer. III/1 pp, † 22.10.1914
Kaczmarczyk Karol "Dąb", leg. III/1 pp, † 22-26.10.1914
Kluz (Klus) Władysław, szer. III/1 pp, † 23.10.1914
Kochański Stanisław, szer.  III/1 pp, † 22.10.1914
Kossowski Artur, szer. III/1 pp, † 22.10.1914
Kotowski Adam, leg. III/1 pp, † 22.10.1914
Kozłowski Julian, szer. I/1 pp, zm. z ran 30.10.1914
Krajewski Marceli "Kraj", plut. III/1 pp, † 22.10.1914
Kuberczyk Wiktor "Szerszeń", leg. I/1 pp, † 23.10.1914
Kwiecień Antoni, szer. V/1 pp, † 25.10.1914
Lettner Mieczysław, szer. III/1 pp, † 22.10.1914
Łakomski, leg. III/1 pp
Michałowski Stanisław, ppor. III/1 pp, † 23.10.1914
Nasielski Józef, plut. III/1 pp, † 22.10.1914
Piwowarczyk Józef "Żak", leg III/1 pp, † 22-26.10.1914
Podmagórski Wacław (Władysław), leg. V/1 pp, † 25.10.1914
Rotter Adam, szer. III/1 pp, † 22-26.10.1914
Schuster Leonard ("Witold" "Karliński"), szer. III/1 pp, † 22.10.1914
Sękowski Zygmunt Jan "Prawdzic", podof. I/1 pp, † 23.10.1914
Skulski Mieczysław, kpr. I/1 pp, zm. z ran 17.01.1915
Slaz "Komfmor", leg. III/1 pp
Stańkowski Bolesław, leg. I/1 pp, zm. z ran 24.10.1914
Strenger Henryk "Wid", plut. III/1 pp, † 21.10.1914
Śliwoń Antoni, szer. III/1 pp, † 22.10.1914
Terowicz Tadeusz, leg. III/1 pp, † 22-26.10.1914
Walka Feliks, szer. III/1 pp, † 22.10.1914
Warzala (Wasala) Franciszek, leg. III/1 pp, † 22-26.10.1914
Wojdyło Władysław, szer. III/1 pp, † 22.10.1914
Wolski, plut. III/1 pp, † 22.10.1914

Lista poległych powstała na podstawie informacji znajdujących się na trzech tablicach umieszczonych na pomniku. Powyższe dane zostały zweryfikowane i uzupełnione w oparciu o książkę: Janusz Cisek, Kamil Stepan "Lista strat Legionów Polskich 1914-1918" (2006).

• Powstańcze mogiły 1863-64r.
• Cmentarze i pomniki IWŚ 1914-18r.
• Cmentarze i pomniki walk o utrwalenie granic 1918-21r.
• Mogiły poległych i zmarłych na służbie 1921-39r.
• Cmentarze i pomniki wojny obronnej 1939r.
• Cmentarze i pomniki IIWŚ 1939-45r.
• Cmentarze i pomniki wojenne na terenie Polski i innych państw europejskich
• Pomniki plebiscytowe na Warmii i Mazurach 1920r.
• Zamki i warownie państwa krzyżackiego
• Kościoły i kaplice
• Przydrożne kapliczki na Warmii i Mazurach

• Skarżyn [Mogiła żołnierska]
• Popów Głowieński utworzono
• Cmentarze i pomniki walk o utrwalenie granic (1918-21r.) [Województwo łódzkie]
• Kaczkowizna utworzono
• Luszyn utworzono
• Sobota utworzono
• Śleszyn utworzono
• Luszyn utworzono
• Piecki +lokalizacja
• Barczewo edycja zewnętrzna
• Wojciechy edycja zewnętrzna
• Sucholaski edycja zewnętrzna
• Oracze edycja zewnętrzna
• Kociołek Szlachecki edycja zewnętrzna
• Włodawa edycja zewnętrzna